Aşil Tendonu Yaralanmaları

Aşil Tendonu Yaralanmaları

 
Aşil tendonu, baldır kaslarını topuk kemiğine bağlayan kalın ve güçlü bir tendondur. Hatta vücudun en sağlam tendonu olarak gösterilir. Bu kalın ve sağlam tendonun yırtılmasına birçok şey sebep olabilir. Basit bir ev işi sırasında ya da merdiven inip çıkarken bile kopabilir. Sporda aşırı yüklenmeler sonrası tendon giderek zayıflar. Düzenli yapılacak germe egzersizleri bunu azaltır.
Aşil tendon zedelenmeleri hafta sonu sporcularında, düzenli egzersiz yapmayanlarda ve uygun ısınma, germe yapmayanlarda sık görülür. Profesyonel branşlarda ise, çabuk hızlanma ve atlama tipi sporlarda yani basketbol, tenis ve voleybol da sık görülür. Tam olarak ısınma ve gerilmesi yapılmamış tendona, aşırı yük binmesi tendinite yol açar. Kopmaların oluşmasında sık tekrarlanan durma ve koşma ya da öne ve arkaya yer değiştirme hareketleri mevcuttur.

Aşil tendon kopmalarının çoğu ileri yaşlarda görülür, ancak genç sporcularda da sık olarak tendinitis görülmektedir. Karakteristik olarak tendon kemiğe yapıştığı yerden belirli mesafe yukarda yırtılır ve bu bölge kan akımının en az olduğu bölgedir. Yaşlanma ve bu bölgede kan akımının az olması arasında direkt bir ilişki mevcuttur.

Aşil Tendonu Yaralanmaları Belirtileri Nelerdir?

 
Kişi bacağın arkasına tekme ya da bir şey atıldığını hisseder. Bazen bir ses duyduğunu ifade eder. Şişlik ve ağrı olur. Ayakta kuvvet kaybı vardır. Eli ile dokunduğunda tendon bölgesinde bir boşluk hissedilir. Yüzükoyun yatarak ayağın itmesi ile gerçekleştirilen test pozitiftir.
6-12 haftalık bir iyileşme dönemi sonrası fizik tedavi uygulanmalıdır. İyi ve tam bir iyileşme olmadan spora dönüş, tekrar kopmalara neden olabilir.

Aşil Tendonu Yaralanmaları Riskini Arttıran Faktörler

  • Temas Sporları
  • Koşu
  • Uzun atlama, engelli koşu veya sürat koşulan gibi ani başlangıçlı olan sporlar
  • Dolaşım azalmasıyla seyreden herhangi bir kalp damar hastalığı
  • Kanama bozukluğuna dair bir hastalık öyküsü
  • Ayak büküldüğünde veya azaltıldığında ağrı
  • Baldır kastarında spazm
  • Beslenme yetersizliği
  • Eski aşil tendon yaralanması
  • Zayıf kas yapısı

Fizik Tedavi Ve Rehabilitasyon

  • Ödem oluşmuşsa günde 3-4 kez 15’er dakikalık buz uygulaması yapılmalıdır.
  • Hasta ilk 72 saatten sonra eğer daha iyi hissediyorsa ve ödem yoksa buz yerine sıcak tedaviye başlanılmalıdır.
  • Tedavi sırasında bileği de içine alacak şekilde elastik bandaj sarılır.
  • Ayakkabının topuğu yükseltilir. Koşma ve düzgün olmayan zeminde yürüme engellenir. Hafif yüksek topuk veya tabanlık kullanımı ağrıyı rahatlatabilir.
  • Ağrı tamamen geçtikten sonra normal aktivitelere başlanılmalıdır.
  • Eğer alçılama yapılmışsa alçı çıktıktan sonra ayak bileği hareketlerine geçilir.
  • Alçı çıktıktan 2 hafta sonra bisiklet çevirme ve yüzme hareketleri başlar ve ayak bileği egzersizleri ile devam eder.
  • Egzersizlerin sıklığı zaman gittikçe artar.
  • Spor aktivitelerine dönüş ameliyat sonrası 3.-4. ayda gerçekleşir.

Erken Yük Vermek Önemli

 
Yapılan araştırmalar aşil tendonu yırtıklarında erken ağırlık aktarmanın kas fonksiyonlarında zararlı değişimleri önlediğini ve tendondaki bağ dokunun gelişimlerini olumlu etkilediğini göstermişlerdir. Eğer ilk sakatlanmaysa aktivitelere dönmeden önce uygun bakım ve yeterli iyileşme süreci kalıcı bir sakatlanmayı önleyebilir. Kopan bağ veya tendonların iyileşme süreci kemik kırığının iyileşme süreci kadardır.

Aşil Tendon Kopmaları Önlenebilir Mi?

 
Antrenmana ya da maça başlamadan önce iyi ısınma, uygun germe hareketleri, uygun ve topuğu desteklenmiş spor ayakkabı ile risk azaltılabilir. Bir başka çok önemli husus, en ufak ağrıda dinlenme ve buz kompresi yapmaktır.